Molestowanie jako przejaw dyskryminacji płci - pozew, pozew o rozwód, pozew rozwodowy, pozew o alimenty, pozew alimentacyjny, pozew o zapłatę, sprzeciw, nakaz zapłaty

Molestowanie jako przejaw dyskryminacji płci

Wokół zjawiska molestowania seksualnego w pracy zawodowej pojawiają się liczne spory i wątpliwości. Te same zachowania mogą bowiem być niekiedy spostrzegane i oceniane w odmienny sposób, w kategoriach „flirtowania” lub przeciwnie – ranienia czy sprawiania przykrości („flirting or hurting”). Zaś potocznie molestowanie często traktowane jest pobłażliwie, jako odgrywanie społecznych seksualnych rytuałów, a mniej jako przejaw faktycznego seksualnego zainteresowania. Problematyczne wydaje się także samo definiowanie molestowania seksualnego przez przedstawicieli obu płci. Barbara Gutek przedstawia dane o tym, że 66% amerykańskich mężczyzn i tylko 17% kobiet uznaje, że seksualne propozycje w pracy im schlebiają.[1] Jednocześnie mężczyźni są skłonni sądzić, że takie propozycje podobają się także kobietom. Odmienna jest percepcja sygnałów seksualnych przez obie płcie. Przyczynia się to do błędów w ocenie kobiecych zachowań i przypisywania im seksualnych intencji.

Molestowanie seksualne może przybierać dwie formy: seksualnego szantażu bądź stwarzania nieprzyjaznych warunków pracy. Przy czym sprawcą seksualnego szantażu może być tylko osoba decydująca o zatrudnieniu i jego warunkach albo osoba, której pracodawca przekazał określone kompetencje w tym zakresie.[2]

Molestowanie typu – „coś za coś” (qui pro quo), inaczej przymus seksualny (sexual coertion) – w sytuacji, kiedy pracodawca, przełożony domaga się lub żąda seksualnych względów w zamian za zatrudnienie, utrzymanie pracy, awans lub uniknięcie przesunięcia na gorsze stanowisko. Ta forma molestowania często połączona jest ze stosowaniem gróźb.

            Nie każde zatem zachowanie o podłożu jest molestowaniem seksualnym. Konieczne jest, aby odrzucenie lub akceptacja nękań dokonywanych przez sprawcę stanowiło podstawę decyzji w sprawach dotyczących zatrudnienia pracownika, jego wynagrodzenia, awansowania lub innych spraw związanych z warunkami zatrudnienia. Pracownik ma tu do czynienia z szantażem seksualnym, który ma miejsce wówczas, gdy pracodawca lub przełożony żąda seksualnych względów w zamian za zatrudnienia, utrzymanie pracy, awans, itp.[3]

            Drugim ze sposobów molestowania seksualnego są zachowania wpływające na atmosferę w pracy. Chodzi tu o takie zachowanie sprawcy, które będzie wywoływało nieprzyjazną, wrogą atmosferę w pracy, co uniemożliwi stworzenie nękanemu pracownikowi bezpiecznych warunków pracy.[4] Ten typ molestowania, zwany jest molestowaniem typu „wrogie środowisko”.[5]

Molestowanie typu – wrogie środowisko (hostile environment) to forma molestowania prawnie zabroniona w USA od 1986 roku, zakaz oparto na założeniu, że niechciane, niepożądane przez osobę zainteresowanie seksualne lub ofensywne czy wrogie zachowania bezpośrednio skierowane pod jej adresem lub jej płci przyczyniają się u niej do szkód, krzywd i obniżają efektywność w pracy. Klasyfikowane są tutaj dwa rodzaje zachowań:

1)      Niepożądane zainteresowanie seksualne (unwanted sexual attention) obejmujące m.in. takie zachowania jak: dotykanie mające charakter seksualny, komentarze i żarty o tematyce seksualnej, eksponowanie przedmiotów lub materiałów o charakterze seksualnym (fotografie, kalendarze itp.), osobiste uwagi dotyczące seksu lub seksualności, komentarze dotyczące wyglądu o charakterze seksualnym, rozmowa o osobie w terminach seksualnych w jej obecności lub udając, że nie dostrzega się jej obecności.

2)      Molestowanie z uwagi na przynależność do danej płci (gender harassement) – forma molestowania skierowana przeciwko osobie jako reprezentantowi określonej płci, niekoniecznie dotycząca seksualności, a osoby z uwagi na jej przynależność do grupy kobiet lub mężczyzn. Klasyfikuje się tutaj m.in. takie zachowania jak: obraźliwe komentarze o zdolnościach (kobiet lub mężczyzn) np. wypowiedzi o tym, że kobiety nie posiadają technicznych kwalifikacji, obraźliwe komentarze o zachowaniach, np. o tym, że kobiety nie są dobrymi menedżerami, zniewagi lub przekleństwa.[6]

Liczba ujawnionych spraw w krajach zachodnich ma tendencję wzrostową. Pod koniec lat osiemdziesiątych, według danych amerykańskiej United States Equal Employment Opportunity Commission, odnotowano około 6000 przypadków molestowania rocznie, a w 1996 r. było ich już 15 000. Opisywane w literaturze przypadki dotyczą najczęściej kobiet, jednak rośnie w ostatnich latach liczba spraw, w których ofiarami są mężczyźni. Amerykańskie badania nad występowaniem molestowania seksualnego pokazują, że 21% aktywnych zawodowo kobiet ponad wszelką wątpliwość było ofiarami, a blisko 53% prawdopodobnie nimi było. W grupie mężczyzn dane zawierają się w przedziale od 9% do 37% pokrzywdzonych, choć żaden mężczyzna nie wskazywał na molestowanie mające charakter bezpośredniego przymusu.[7]

Należy przypuszczać, że zbliżone liczby opisują stan, z jakim mamy do czynienia w Polsce, a badania przeprowadzone na zlecenie Rzeczpospolitej we wrześniu 1999 roku wykazały, że kilka procent kobiet przyznało, że było molestowanych seksualnie w miejscu pracy. Najprawdopodobniej ze względu na specyfikę zagadnienia wyniki badań przeprowadzanych w wielu krajach przez różne zespoły badawcze dotyczące skali zjawiska znacznie się różnią. Według niektórych danych liczba kobiet, która spotkała się z molestowaniem sięga nawet 88%, zaś inne statystyki wskazują na zaledwie 10% natężenia problemu.

W psychologicznych analizach genezy molestowania seksualnego akcentuje się znaczenie czynników indywidualnych, sytuacyjnych i kulturowych. Szczególnie ważny okazuje się fenomen statusu i władzy. Przyjmuje się tutaj hipotezę o poznawczym podłożu molestowania, wyrażającym się w istnieniu u sprawców poznawczej korelacji między seksualnością a władzą (dominacją). Oznacza to, iż sprawcy posiadają powiązane ze sobą schematy poznawcze seksu i dominacji, a więc nie tylko „nie wyobrażają sobie” seksu bez dominacji, ale i przeciwnie – statusu, władzy bez seksu. W analizie genezy zjawiska podkreśla się znaczenie istniejących w niektórych organizacjach specyficznych norm akceptujących zachowania. Zwraca się także uwagę na zjawisko przemocy wobec kobiet w szerszym kontekście społecznym, traktując molestowanie seksualne jako jeden z jego przejawów.[8]

W analizach molestowania seksualnego podkreśla się także uwarunkowania kulturowe związane z różnicami w społecznym statusie kobiet i mężczyzn oraz akceptacji agresywności, także seksualnej u mężczyzn. Albowiem zdaniem niektórych badaczek w pracy zawodowej zaobserwować można zjawisko określone jako „rozlewanie się ról płciowych” polegające na ogólnych oczekiwaniach dotyczących tego, iż kobiety w pracy będą zajmować podporządkowane stanowiska, będą bardziej opiekuńcze i lojalne oraz będą „dostępne seksualnie”.



[1] E. Mandal, op. cit., s. 84.

[2] J. Warylewski, Molestowanie seksualne..., op. cit., s. 61.

[3] E. Mandal, Molestowanie seksualne w miejscu pracy, „Palestra” 2002, nr 1-2, s. 80.

[4] I. Boruta, Równość kobiet i mężczyzn..., s. 92.

[5] E. Mandal, Molestowanie seksualne..., s. 80 – 81.

[6] Ibidem.
[7] B. Gutek, Sex and the workplace, San Francisco 1985 [w:] E. Mandal, op. cit.
[8] E. Mandal, op. cit., s. 84.

Kancelarie

 

Kancelaria Prawna
Horoszkiewicz sp. z o.o.

Rozwody

Alimenty

Podział majątku

Władza rodzicielska

tel. 606 514 804

odszkodowanie za opóźniony lub odwołany lot

zachowek - jeśli zostałeś pominięty w spadku sprawdź co Ci się należy

regulowanie stanu prawnego nieruchomości